Sıfır Atık Yaşam nedir?

Bunun tanımını yapabilmek için nelerin atık kategorisinde değerlendirildiğini bilmek gerekir. Aksi halde bu yaşam tarzını benimsemiş olan kişilere ancak karşıdan bakıp, 'vay be tüm çöpü bir kavanoza sığıyor' demekle yetiniriz. Biliyorum bu şekilde bakıldığında gerçekten ütopik geliyor. Bizim ülkemizde özellikle de nispeten küçük bir şehirde 'şehir hayatı' yaşıyorsanız yürümesi zor bir yol, ulaşılamayacak bir mesafe olarak görüp asla adım atamayacağınız bir  şehir efsanesi olarak kalması çok olası. Açıkta sağlıklı bakliyat bile bulamadığımı düşünürsek geri adım atması muhtemel kişilerden biriyim. Ancak bunu yaparsam tüketime dayalı yaşam tarzına attığım kafanın da okumak uğruna çürüttüğüm dirseğinde hakkını verememiş olurum. Dünyayı attığımız bebek adımlar kurtaracak biliyorum :)

Hem insan amaçsız yaşayamaz, benimde kızıma miras bırakacağım bu telden gayelerim olsun fena mı :)

Sıkça karşılaşabileceğiniz 'eco friendly' yani 'çevre dostu' yaşam tarzının ilk basamaklarından sayılabilecek sıfır atık yaşamaya çalışmak başlarda çok zorlayıcı olabiliyor. Özellikle de kapsamlı bir araştırma yapmadan, kendinize aşamalı bir yol haritası çizmeden başlamışsanız...


Sıfır atık yaşam felsefesi de bu temele dayalı olmakla birlikte, atık yönetimi hiyerarşisine göre hareket edip mümkün olan en az miktarda atığı ve çöpü çıkarabilmek için çevre dostu/sürdürülebilir seçimler yapmayı hedefler.


Ne kadar tüketirsek o oranda atığa sebep olacağımız aşikar. Bu sebeple öncelikli hedefimiz her zaman olduğu gibi tüketimimizi sınırlamak, mümkün olduğunca azaltmak.

Hayatımızı idame ettirebilmek için ihtiyaç kategorisinde tükettiğimiz pek çok şey var. Mesela yemek yiyoruz ve sonucunda mutlaka çöp çıkıyor. Ancak yeniden kullanılabilir kaplarınızdan yemek yiyip, içeceklerinizi kendi bardaklarınızdan içtiğinizde çıkaracağınız atık yalnızca yemek kalıntıları olurken, dışarıda yemeyi özellikle de fast food tarzı yiyecekleri tercih ettiğinizde çıkaracağınız atık'lar' bir sürü kağıt/karton ve plastik kap olacaktır.

Bu atık türlerini yediğimiz zeytinin çekirdek çöpü gibi organik bir atık ile kıyas bile yapmayız öyle değil mi? Üniversitede bir hocamız yediğiniz meyvelerin kalıntılarını doğrudan toprağa atın derdi, organik atık dediğimde aklıma düşer. Tabi bu çöplerinizi etrafa saçıp görüntü kirliliği yaratın demek değil. Doğadan aldığımızı doğaya verdiğimizde toprağın zenginleşmesi için gerekli olan besin elementlerini de vermiş oluyoruz.

Sonuç şu ki; seçimlerimizde doğal olana yöneldiğimizde çevreyi sürdürülebilir kılıyoruz.

Günlük hayatımızda tercihlerimizi değiştirerek minimize edeceğimiz atıklar konusu başlı başına bir yazı olacak fakat öncelikle atık yönetiminden bahsetmek istiyorum.



✦ Öncelikli olan elbette atık oluşmasını önlemektir, önleyemediğimiz durumlarda azaltmaktır.


Örneğin; buradaki yazımda da bahsettiğim, pek çok insanın da en azından kulak aşinalığı olan plastik poşet kullanımı yerine bez torbaları, pazar filelerini tercih ederek ilk adımı atabilirsiniz.

Yeniden kullanım, atığın toplama ve temizleme dışında hiçbir farklı işleme tutulmadan, aynı şekli ile tekrar tekrar kullanılmasıdır.

Yeniden kullanılabilir tercihler yapamadığınız durumlarda demeyeceğim çünkü tüketim toplumu haline gelmeden önce böyle bir seçenek söz konusu bile değildi. Belki biraz daha rahat yaşam sürebilmek için vazgeçmeyi tercih etmediklerimiz diyelim. Bu tamamen kişisel bir tercih, ne kadar atıksız yaşamak istediğinizle ya da yaşam tarzınızı adapte etme sürecinizle ilgili.

✦ Bir sonraki aşama geri dönüştürmeyi denemektir. Mesela kurtulmak istediğiniz plastik türünden her malzemeyi, çöplerle birlikte atmak yerine geri dönüşüm kutularına atmak örnek gösterilebilir. Evde kırılan camlarda aynı şekilde, çöp yerine geri dönüşüme gidebilecek malzemelerdir.

Geri dönüşüm, değerlendirilebilir atıkların çeşitli fiziksel ve/veya kimyasal işlemler ile ikincil ham maddeye dönüştürülerek yeniden üretim sürecine dahil edilmesidir.

Enerji geri kazanımı, atıkların enerji üretim tesislerinde değerlendirilmesidir.

Hiçbir şekilde değerlendirilemeyen atıklar ise bir kaç farklı yöntemle bertaraf edilir.


Biraz uzun bir giriş oldu ama deneyimlerimi paylaşmadan önce genel konulardan bahsetmek istedim. Bundan sonrası ise heyecanlı arayışlara gebe :)

Henüz okumadıysanız deneyimlerimizden birini yazdığım sürdürülebilir seçimler yazıma da bakabilirsiniz.

Bu yaşam şekli ile ilgili siz ne düşünüyorsunuz merak ediyorum. Önerilerinizin sorularınızın her biri benim için bambaşka ufuklar açıyor, paylaşmayı unutmayın olur mu :)

Bir de Çorlu-Tekirdağ-Kırklareli civarında paketsiz ürün alabileceğim yerler biliyorsanız paylaşırsanız çok makbule geçer.

Sadelik ve huzurla ^.^
Gözde